خلاصه در یک نگاه
- پروژهی برندینگ سازمانی معمولاً شش مرحله دارد: بریف و آشنایی، پژوهش، استراتژی، ساختار و نام، هویت و نقاط تماس، جاریسازی و رونمایی.
- هر مرحله یک خروجی روشن و یک نقطهی تصمیم دارد؛ مرحلهی بعد تنها پس از تأیید مرحلهی قبل آغاز میشود.
- کارفرما در سه جا نقش تعیینکننده دارد: دسترسی به آدمها و دادهها، تصمیمگیری بهموقع و همراه کردن سازمان.
- زمانبندی به دامنه بستگی دارد؛ از چند هفته برای یک هویت بصری تا چند ماه برای برندینگ کامل یک هلدینگ.
چرا روش کار در پروژه برندینگ سازمانی مهم است؟
در هر پروژهی برندینگ سازمانی، شکست کمتر از ضعف طراحی میآید و بیشتر از تصمیمگیری نامنظم: مدیرانی که در میانهی کار وارد میشوند و مسیر را عوض میکنند، پرسشهایی که هیچوقت پاسخ روشن نمیگیرند، یا طرحی که پیش از توافق بر استراتژی ارائه میشود. روش کار روشن، این ریسکها را کم میکند. آنچه در ادامه میآید روش کار طوسی است که در بیش از ۳۰۰ پروژه برای ۸۰ سازمان شکل گرفته است. برای نگاه مفهومی به مراحل برندسازی، فرایند برندینگ شرکتها را هم ببینید.
مرحلهی ۱: بریف و جلسهی آشنایی
پروژه با شناخت مسئله آغاز میشود: چرا سازمان امروز به برندینگ فکر میکند؟ تأسیس، ادغام، ورود به بازار تازه، فرسودگی هویت یا ناهماهنگی میان شرکتهای گروه؟ در این مرحله، دامنهی کار، ذینفعان کلیدی و معیار موفقیت روشن میشود.
- خروجی: بریف تأییدشده، دامنه و برنامهی زمانی پروژه.
- نقش کارفرما: معرفی تصمیمگیران و یک مدیر پروژه در سازمان.
- ابزار: فرم بریف برند طوسی این مرحله را کوتاهتر میکند.
مرحلهی ۲: پژوهش و بینش
پیش از هر تصمیم، سازمان، بازار و مخاطبان شناخته میشوند: مصاحبه با مدیران و کارکنان، گفتگو با مشتریان، تحلیل رقبا و ممیزی برند فعلی و نقاط تماس آن. جزئیات این مرحله در خدمت پژوهش و بینش مشتری آمده است.
- خروجی: گزارش بینش، نقشهی رقبا و ممیزی داراییهای برند فعلی.
- نقش کارفرما: فراهم کردن دسترسی به آدمها، دادهها و اسناد.
مرحلهی ۳: استراتژی و جایگاه
بر پایهی پژوهش، هستهی برند تعریف میشود: هدف، وعده، جایگاه در برابر رقبا، شخصیت و لحن. این مهمترین نقطهی تصمیم پروژه است؛ همهی کارهای بعدی بر آن تکیه میکنند. ببینید استراتژی و جایگاهیابی برند چه اجزایی دارد.
- خروجی: سند استراتژی برند و پلتفرم برند.
- نقش کارفرما: حضور مدیرعامل و تصمیمگیران در کارگاه استراتژی و تأیید نهایی.
مرحلهی ۴: ساختار و نام
برای سازمانها و هلدینگهایی با چند شرکت و محصول، رابطهی برند مادر و زیرمجموعهها تعریف میشود. اگر نام تازه لازم باشد، نامگذاری در همین مرحله انجام میشود و پیش از تأیید، از نظر ثبت و دامنه بررسی میشود. ببینید معماری برند و نامگذاری برند.
- خروجی: مدل معماری برند، درخت تصمیم برندهای تازه و نام نهایی.
- نقش کارفرما: بررسی حقوقی و ثبت نام.
مرحلهی ۵: هویت و نقاط تماس
استراتژی به زبان دیدهشدنی تبدیل میشود: نشان، رنگ، حروفنگاری، تصویر، لحن نوشتار و قواعد ترکیب آنها. سپس هویت در نقاط تماس اصلی آزموده و اجرا میشود. ببینید طراحی هویت بصری سازمانی.
- خروجی: سیستم هویت بصری، کتاب برند و طراحی نقاط تماس اولویتدار.
- نقش کارفرما: آزمودن طرحها با کاربران واقعی (فروش، شعبه، پشتیبانی) و تصمیم بهموقع.
مرحلهی ۶: جاریسازی و رونمایی
برند تازه باید اول در سازمان و سپس بیرون از آن زندگی کند. کارکنان باید بدانند برند چه وعدهای میدهد و نقش آنها چیست؛ تیمها باید ابزار و قواعد اجرا را داشته باشند؛ و رونمایی باید برنامهریزیشده و مرحلهبندیشده باشد. ببینید برندینگ داخلی و طراحی تجربه رویداد و لانچ برند.
- خروجی: برنامهی جاریسازی، آموزش تیمها، برنامهی رونمایی و سیستم مدیریت برند.
- نقش کارفرما: همراهی مدیران ارشد و پاسخگویی به پرسشهای کارکنان.
زمانبندی تقریبی پروژه برندینگ سازمانی
| دامنهی پروژه | زمان تقریبی |
|---|---|
| هویت بصری بر پایهی استراتژی موجود | ۸ تا ۱۲ هفته |
| استراتژی و هویت برند یک سازمان | ۴ تا ۶ ماه |
| ریبرندینگ سازمان باسابقه همراه با رونمایی | ۶ تا ۹ ماه |
| معماری و برندینگ یک هلدینگ چندکسبوکاره | ۹ ماه یا بیشتر، مرحلهبندیشده |
اینها بازههای رایجاند و زمان دقیق پس از بریف مشخص میشود. بیشترین تأخیر معمولاً از زمان تصمیمگیری در سازمان میآید، نه از کار طراحی. حکمرانی تصمیم در پروژههای برند سازمانی همین موضوع را بررسی میکند.
سه نکته برای پیش رفتن بیدردسر پروژه
- یک تصمیمگیر نهایی: پیش از شروع روشن کنید چه کسی در هر مرحله «بله» نهایی را میگوید.
- تأیید مرحلهبهمرحله: طراحی را پیش از توافق بر استراتژی شروع نکنید؛ برگشتن از هویت به استراتژی پرهزینهترین تغییر است.
- ابزار مدیریت پروژه: طوسی پروژهها را با سامانهی مومنتوم مدیریت میکند تا کارفرما در هر لحظه وضعیت کارها، تصمیمها و خروجیها را ببیند.
پرسشهای متداول
پروژهی برندینگ چقدر طول میکشد؟
بسته به دامنه، از ۸ تا ۱۲ هفته برای یک هویت بصری بر پایهی استراتژی موجود، تا ۹ ماه یا بیشتر برای برندینگ کامل یک هلدینگ. زمان دقیق پس از بریف تعیین میشود.
آیا میتوان مستقیم از طراحی هویت شروع کرد؟
اگر استراتژی برند مدون و تأییدشده دارید، بله. در غیر این صورت، طراحی بدون استراتژی معمولاً به بحثهای سلیقهای و دوبارهکاری میرسد؛ چون معیاری برای داوری طرحها وجود ندارد.
کارفرما در پروژهی برندینگ چه نقشی دارد؟
سه نقش اصلی: فراهم کردن دسترسی به آدمها و دادهها، تصمیمگیری بهموقع در نقاط تأیید، و همراه کردن مدیران و کارکنان با برند تازه. معرفی یک مدیر پروژه در سازمان این کار را بسیار سادهتر میکند.
پس از تحویل کتاب برند، کار تمام است؟
نه. برند در اجرا ساخته میشود. بدون آموزش تیمها، نظارت و سیستم مدیریت برند، اجرا در چند ماه پراکنده میشود. به همین دلیل جاریسازی بخشی از پروژه است، نه کاری جدا.
دربارهی برند سازمانتان با طوسی گفتگو کنید. آژانس برندینگ طوسی از سال ۱۳۹۲ همراه سازمانها، هلدینگها و نهادهای بزرگ ایرانی است. درخواست جلسهی آشنایی · خدمات برندینگ طوسی


